Kính thiên văn không gian Nancy Grace Roman, một đài quan sát mới của NASA, đã chính thức được phóng lên vũ trụ vào sáng Chủ Nhật ngày 30 tháng 8 tại Florida. Dự án này là một bước tiến lớn trong việc giải đáp những câu hỏi cốt lõi về năng lượng tối, các hành tinh ngoài hệ mặt trời (exoplanets) và vật lý thiên văn hồng ngoại.
Nancy Grace Roman, người được mệnh danh là “Mẹ của Hubble”, đã phải đối mặt với định kiến rằng phụ nữ không thể trở thành nhà khoa học. Tuy nhiên, với sự kiên trì, bà đã đạt được bằng Tiến sĩ thiên văn học tại Đại học Chicago vào năm 1949 và trở thành Trưởng ban Thiên văn học và Thuyết tương đối đầu tiên của NASA vào năm 1960. Công trình của bà đã đặt nền móng cho việc ra đời kính thiên văn Hubble, một trong những kính thiên văn vĩ đại nhất lịch sử.
“Nếu tôi không ngoan cố, có lẽ tôi đã bỏ cuộc từ nhiều năm trước,” bà Roman từng chia sẻ về hành trình của mình. Theo ông Shawn Domagal-Goldman, Giám đốc Bộ phận Vật lý Thiên văn của NASA, bà Roman là người có tầm nhìn xa, nhận ra tiềm năng to lớn của việc đưa kính thiên văn lên ngoài bầu khí quyển Trái Đất để có thể quan sát vũ trụ rõ nét hơn.
Với trường nhìn rộng gấp 100 lần kính Hubble, kính thiên văn Roman sẽ quét bầu trời nhanh hơn, thu thập dữ liệu về hơn 2 tỷ thiên hà. Điều này sẽ giúp các nhà khoa học nghiên cứu sự phát triển của cấu trúc vũ trụ, đo lường sự giãn nở của vũ trụ, và quan trọng hơn cả là làm sáng tỏ bản chất của vật chất tối và năng lượng tối – những bí ẩn lớn nhất của vũ trụ.
Ngoài ra, kính thiên văn Roman còn được trang bị một thiết bị gọi là “coronagraph” có khả năng chặn ánh sáng từ các ngôi sao, giúp phát hiện các hành tinh quay quanh chúng, bao gồm cả các hành tinh nằm trong “vùng có thể sinh sống” và có thể tiềm ẩn sự sống.
Dữ liệu khổng lồ thu thập được từ kính thiên văn Roman sẽ được công khai cho cộng đồng khoa học toàn cầu, mở ra kỷ nguyên mới cho các khám phá vũ trụ.
